استرالیا اولویت‌های برنامه ویزای بشردوستانه برای شهروندان افغانستان را تشریح کرد.

وزارت امور داخله استرالیا جزئیات مهمی درباره روند رسیدگی به درخواست‌های ویزای بشردوستانه شهروندان افغانستان منتشر کرده است. این وزارت می‌گوید شمار درخواست‌ها بسیار بیشتر از ظرفیت پذیرش استرالیا است و بیشتر متقاضیان موفق به دریافت ویزا نخواهند شد.

براساس اطلاعات منتشرشده، دولت استرالیا ظرفیت اسکان مجدد همه متقاضیان برنامه بشردوستانه خارج از کشور را ندارد. این محدودیت حتی شامل افرادی می‌شود که اعضای نزدیک خانواده‌شان در استرالیا زندگی می‌کنند. به همین دلیل، درخواست‌ها براساس اولویت‌های تعیین‌شده از سوی دولت بررسی می‌شوند.

تمرکز بر افغانستانی‌های مقیم پاکستان و ایران

در برنامه اسکان مجدد بشردوستانه استرالیا، تمرکز عمده برای شهروندان افغانستان بر دو کشور همسایه، یعنی پاکستان و ایران است. در میان متقاضیانی که خارج از افغانستان حضور دارند، بالاترین اولویت به کارمندان محلی پیشین که همکاری آنان با دولت استرالیا به‌طور رسمی تأیید شده است، موسوم به LEE، و اعضای خانواده درجه‌یک آنان داده می‌شود. همسر و فرزندان زیر ۱۸ سال این افراد نیز در این گروه قرار می‌گیرند.

پناهندگانی که از سوی کمیساریای عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان، UNHCR، برای اسکان مجدد به استرالیا معرفی می‌شوند نیز در گروه‌های اولویت‌دار قرار دارند. اعضای درجه‌یک خانواده افرادی که در درخواست ویزای پناهندگی و بشردوستانه پیشنهاددهنده در استرالیا معرفی شده بودند نیز می‌توانند در اولویت قرار گیرند.

داشتن خانواده در استرالیا تضمین دریافت ویزا نیست

وزارت امور داخله استرالیا تأکید کرده است که داشتن اعضای نزدیک خانواده در استرالیا به‌تنهایی تضمینی برای دریافت ویزای بشردوستانه نیست. یک درخواست ممکن است حتی در صورت وجود پیوند خانوادگی نزدیک در استرالیا رد شود. دلیل این موضوع، محدود بودن ظرفیت برنامه و وجود متقاضیانی با اولویت بالاتر است.

در صورت رد درخواست، فرد می‌تواند دوباره درخواست بدهد. با این حال، اگر شرایط متقاضی تغییر نکرده باشد یا اطلاعات تازه، مهم و مرتبطی ارائه نشود، نتیجه درخواست جدید احتمالاً مشابه درخواست قبلی خواهد بود.

یک درخواست برای تمام زیرگروه‌های ویزای بشردوستانه

افرادی که برای ویزای پناهندگی و بشردوستانه خارج از استرالیا، Class XB، درخواست می‌دهند، نیازی به ثبت چند درخواست جداگانه ندارند. وزارت امور داخله یک درخواست را براساس شرایط زیرگروه‌های ۲۰۰، ۲۰۱، ۲۰۲، ۲۰۳ و ۲۰۴ بررسی می‌کند. بنابراین، متقاضی نباید برای هر یک از این زیرگروه‌ها درخواست جداگانه‌ای ثبت کند.

غیبت در مصاحبه ممکن است بر پرونده تأثیر بگذارد

وزارت امور داخله از متقاضیانی که برای مصاحبه دعوت می‌شوند خواسته است تا حد امکان در زمان تعیین‌شده حاضر شوند. اگر متقاضی قادر به شرکت در مصاحبه نیست، باید وزارت را در جریان قرار دهد. عدم حضور ممکن است باعث کاهش اولویت پرونده شود و تعیین وقت جدید نیز ممکن است چندین ماه طول بکشد. در برخی موارد، عدم حضور می‌تواند به رد درخواست منجر شود.

شرایط ویژه برای زنان آسیب‌پذیر و «زنان در معرض خطر»

استرالیا برای زنان آسیب‌پذیر و متقاضیان ویزای زیرگروه ۲۰۴ – Woman at Risk شرایط مشخصی تعیین کرده است. برای برخورداری از این شرایط، زن متقاضی نباید با یک مرد بالای ۱۸ سال زندگی کند و نباید خویشاوند مردی در همان محل زندگی او سکونت داشته باشد. به دلیل شمار زیاد درخواست‌ها و ظرفیت محدود، پرونده زنان آسیب‌پذیری که در استرالیا پیشنهاددهنده دارند، براساس ترتیب دریافت درخواست‌ها بررسی می‌شود.

اگر یک زن یا فرزندانش به دلیل آسیب‌پذیری زن موفق به دریافت ویزای بشردوستانه شوند، همسر یا والد دیگر فرزندان باید از مسیر مهاجرت خانوادگی برای پیوستن به آنان اقدام کند. ارائه اطلاعات نادرست درباره وضعیت تأهل می‌تواند به لغو ویزا منجر شود. همچنین اگر وابسته مرد یک متقاضی پیش از نهایی‌شدن پرونده به سن ۱۸ سالگی برسد، درخواست دیگر در گروه زنان آسیب‌پذیر در اولویت قرار نخواهد داشت.

نامه حمایتی نمایندگان پارلمان پرونده را سریع‌تر نمی‌کند

وزارت امور داخله تصریح کرده است که برای بررسی یا دریافت ویزای بشردوستانه، نامه حمایتی از نمایندگان پارلمان یا اعضای جامعه لازم نیست. چنین نامه‌ای اولویت پرونده را افزایش نمی‌دهد، روند صدور ویزا را سریع‌تر نمی‌کند و باعث نمی‌شود پرونده خارج از اولویت‌های تعیین‌شده دولت بررسی شود.

متقاضی در هر صورت باید تمام شرایط قانونی ویزا را برآورده کند. این شرایط شامل الزامات مربوط به شخصیت، امنیت و سلامت نیز می‌شود.

وضعیت دشوار متقاضیان افغانستانی در پاکستان

دولت پاکستان در چارچوب برنامه بازگرداندن اتباع خارجی غیرقانونی، IFRP، از افرادی که ویزای معتبر پاکستان ندارند خواسته است این کشور را ترک کنند؛ در غیر این صورت، ممکن است با اخراج روبه‌رو شوند. استرالیا می‌گوید توانایی این کشور برای ادامه رسیدگی به بسیاری از پرونده‌های ویزای شهروندان افغانستان در پاکستان به‌شدت محدود شده است. محدودیت رفت‌وآمد نیز دسترسی متقاضیان به مراکز بایومتریک و معاینات پزشکی را دشوار کرده است.

استرالیا تنها برای برخی افراد در پاکستان «نامه اطمینان» صادر می‌کند. این افراد شامل دارندگان ویزای استرالیا، کارمندان محلی تأییدشده دولت استرالیا، برخی متقاضیان ویزای بشردوستانه که پرونده‌شان به مراحل پایانی رسیده و متقاضیان ویزای خانوادگی یا همسر هستند. با این حال، این نامه لزوماً مانع اقدام دولت پاکستان، از جمله اخراج احتمالی، نمی‌شود.

مشکلات متقاضیان افغانستانی در ایران

افرادی که پاسپورت معتبر و ویزای کوتاه‌مدت ایران دارند، برای خروج از ایران به مجوز خروج نیاز ندارند. اما در سایر موارد، فرد برای خروج به مجوز خروج و مدرک هویتی معتبر، مانند پاسپورت یا ImmiCard، نیاز دارد. دریافت مجوز خروج برای افرادی که به ImmiCard نیاز دارند، ممکن است زمان‌بر باشد و نیازمند هماهنگی میان دولت استرالیا، UNHCR و بخش‌های مختلف دولت ایران است.

وزارت امور داخله گفته است تحولات منطقه از اواخر فبروری ۲۰۲۶ بر عملیات ویزا تأثیر گذاشته است. دشواری حضور در معاینات پزشکی و مراکز بایومتریک، اختلال اینترنت و مشکلات پروازها از جمله موانع اعلام‌شده است. استرالیا همچنین از سازمان‌های تأییدشده پیشنهاددهنده خواسته است فعلاً درخواست‌های جدید Community Support Program برای افراد مستقر در پاکستان یا ایران ثبت نکنند.

برنامه کارمندان محلی افغانستانی

برنامه Afghan Locally Engaged Employee یا LEE برای اسکان مجدد کارمندان محلی افغانستانی در نظر گرفته شده است که به دلیل همکاری با مأموریت استرالیا در افغانستان در معرض خطر قرار گرفته‌اند. این برنامه دو مرحله دارد. نخست، همکاری فرد باید از سوی نهاد مربوطه، از جمله وزارت امور خارجه و تجارت، وزارت دفاع یا پولیس فدرال استرالیا تأیید شود. پس از آن، فرد باید برای ویزای بشردوستانه درخواست دهد.

مهلت درخواست برای تأیید جدید در این برنامه در ۳۰ نوامبر ۲۰۲۳ پایان یافته است. با این حال، دولت استرالیا همچنان درخواست‌هایی را که پیش از این تاریخ ثبت شده‌اند بررسی می‌کند. وزارت امور داخله همچنین تأکید کرده است که نمی‌تواند ویزای این افراد را تا زمانی که در افغانستان هستند نهایی کند و دولت استرالیا نیز قادر به کمک برای خروج آنان از افغانستان نیست.

سفارت افغانستان در استرالیا فعالیت خود را متوقف کرده است

براساس اعلام وزارت امور داخله، سفارت جمهوری اسلامی افغانستان در استرالیا در ۳۰ جون ۲۰۲۶ فعالیت خود را متوقف کرده و دیگر قادر به صدور اسناد نیست. این موضوع می‌تواند برای افرادی که در روند درخواست ویزا یا شهروندی استرالیا به پاسپورت، سند ازدواج یا سایر مدارک هویتی نیاز دارند، اهمیت داشته باشد.

افرادی که برای درخواست در حال بررسی خود نمی‌توانند اسناد واقعی و رسمی دولت افغانستان را دریافت کنند، می‌توانند از طریق فورم تماس ویژه افغانستان با وزارت امور داخله استرالیا ارتباط بگیرند.

هشدار درباره پاسپورت‌ها و اسناد غیرمعتبر

دولت استرالیا از متقاضیان خواسته است از اعتبار و اصالت اسناد خود اطمینان حاصل کنند. مسئولیت ارائه اسناد معتبر، واقعی و قانونی بر عهده خود متقاضی است. استفاده از پاسپورت دست‌کاری‌شده یا سندی که به‌طور قانونی صادر نشده باشد، ممکن است باعث جلوگیری از سوار شدن فرد به پرواز یا بازداشت او از سوی مقام‌های مهاجرتی شود. حتی احتمال بازگرداندن فرد به کشور مبدأ نیز وجود دارد.

افرادی که نمی‌توانند از مجاری رسمی پاسپورت معتبر افغانستان دریافت کنند، به‌ویژه برای کودکان زیر پنج سال، می‌توانند از طریق فورم ویژه افغانستان با وزارت امور داخله استرالیا تماس بگیرند.

درخواست‌های ویزای همسر و بایومتریک

متقاضیان ویزای همسر ممکن است پس از ثبت درخواست آنلاین، درخواست سیستمی برای ارائه بایومتریک دریافت کنند. وزارت امور داخله می‌گوید تا زمانی که بایومتریک متقاضی جمع‌آوری نشود، پرونده نمی‌تواند نهایی شود. درخواست‌های ویزای همسر براساس Ministerial Direction 117 بررسی می‌شوند.

این وزارت همچنین گفته است درخواست برای رسیدگی فوری به پرونده‌های افرادی که در مناطق درگیر جنگ یا بلایای طبیعی حضور دارند بسیار زیاد است. بسیاری از این پرونده‌ها دارای شرایط دشوار و ملاحظات انسانی هستند. به همین دلیل، بیشتر درخواست‌ها برای تسریع روند بررسی قابل تأیید نیستند.

بایومتریک؛ مانع مهم برای متقاضیان داخل افغانستان

یکی از مهم‌ترین محدودیت‌ها متوجه افرادی است که هنوز در داخل افغانستان حضور دارند. اگر فرد در افغانستان باشد و هنوز بایومتریک خود را ارائه نکرده باشد، وزارت امور داخله نمی‌تواند تا زمانی که فرد در افغانستان باقی مانده است، روند ویزای او را پیش ببرد. دولت استرالیا نیز قادر به کمک برای خروج این افراد از افغانستان نیست.

اگر متقاضی بتواند برای ارائه بایومتریک به کشور دیگری سفر کند، باید وزارت امور داخله را مطلع سازد. در این صورت، وزارت می‌تواند نامه‌ای برای انجام بایومتریک در آن کشور صادر کند. وزارت امور داخله در عین حال توصیه نکرده است که متقاضیان برای انجام امور ویزا از مرزهایی عبور کنند که ممکن است امنیت خود یا خانواده‌شان را به خطر بیندازد.

دارندگان ویزای پناهندگی می‌توانند شخصاً سفر خود را تنظیم کنند

افرادی که ویزای معتبر استرالیا، از جمله ویزاهای پناهندگی زیرگروه‌های ۲۰۰، ۲۰۱، ۲۰۳ یا ۲۰۴ و پاسپورت معتبر دارند، مجبور نیستند منتظر ترتیبات سفر از سوی دولت استرالیا بمانند. آنان در صورت امکان و با رعایت مسائل ایمنی می‌توانند از پروازهای تجاری استفاده کنند. با این حال، هزینه سفری که شخصاً ترتیب داده شده باشد از سوی دولت بازپرداخت نمی‌شود.

دارندگان ویزای پناهندگی که شخصاً سفر خود را ترتیب می‌دهند باید پیش از حرکت با ارائه‌دهنده خدمات سفر یا وزارت امور داخله تماس بگیرند تا ترتیبات لازم برای ورود آنان، از جمله اسکان، انجام شود. آنان همچنین می‌توانند ترتیبی بدهند که یکی از اعضای خانواده در میدان هوایی از آنان استقبال کند و تا فراهم‌شدن مسکن و حمایت‌های لازم نزد خانواده اقامت داشته باشند.

هشدار درباره کلاهبرداری‌های ویزای بشردوستانه

وزارت امور داخله در پایان درباره کلاهبرداری‌های مرتبط با ویزای بشردوستانه هشدار داده است. این وزارت تأکید کرده که برای سریع‌تر کردن روند ویزای بشردوستانه هیچ هزینه‌ای دریافت نمی‌کند. اگر فرد یا نهادی در برابر دریافت پول وعده تسریع این نوع ویزا را بدهد، چنین پیشنهادی کلاهبرداری است.

برخی ایجنت‌های ثبت‌شده مهاجرت و حقوق‌دانان نیز در سازمان‌های غیرانتفاعی استرالیا فعالیت می‌کنند و برای خدمات خود هزینه‌ای دریافت نمی‌کنند. متقاضیان باید برای دریافت کمک درباره پرونده‌های مهاجرتی خود از منابع معتبر استفاده کنند.

منبع: وزارت امور داخله استرالیا